Żubr w kulturze ukraińskiej: trudny szlak i niepewny finał

Abstrakt

Żubr (Bison bonasus) to największy lądowy ssak nie tylko Ukrainy ale i całej Europy. Jego dramatyczne losy dobrze odzwierciedlają tragiczną historię wzajemnych relacji człowieka i przyrody. W większości europejskich krajów został on niestety tak szybko wytępiony, że w pamięci tych narodów i ich kulturze nie zostały żadne wspomnienia o żubrze. Badanie opinii Ukraińców ze środowisk naukowych i kulturalnych w trakcie realizacji edukacyjno-informacyjnych działań, w ramach ogłoszonego przez nasze Centrum w 2009 r. Roku Żubra pokazało, że pojęcie żubra ma u nich związek z Białorusią, czy Puszczą Białowieską, ale nie z Ukrainą. Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego obraz tego potężnego włodarza lasów zniknął z powszechnej świadomości ukraińskich elit kulturalnych? Sztych (2008) podejmowała próby przeanalizowania w oparciu o szczegółowe badania, roli żubra w europejskiej kulturze i sztuce. Za jej przykładem spróbowaliśmy zbadać historyczny szlak żubra w kulturze ukraińskiej.