Zmiany anatomopatologiczne powstałe na kończynie żubra po zadzierzgnięciu wnyku

Abstrakt

W dniu 16.03.2010r. w okolicy wsi Leśna w Puszczy Białowieskiej znaleziono zwłoki żubra, który prawdopodobnie padł około 10 dni wcześniej. Były to zwłoki samca, którego wiek oceniono na 3 lata (z 2007 roku) i nadano numer ewidencyjny 1978. Badanie makroskopowe wykazało znacznego stopnia rozkład gnilny zwłok. W trakcie oględzin stwierdzono ponadto dużego stopnia wychudzenie oraz deformację obwodowego odcinka kończyny piersiowej prawej, obejmującą nadgarstek, śródręcze i palce. W połowie długości śródręcza zauważono postrzępiony koniec linki stalowej o średnicy 2 mm. Po sekcji pobrano obwodowy odcinek kończyny i przekazano do Wydziału Medycyny Weterynaryjnej SGGW w Warszawie, w celu przeprowadzenia dokładnych badań. Na wstępie przeprowadzono radiologiczne badanie, po którym fragment kończyny żubra rozmrożono i przeprowadzono dokładne oględziny. Starannie rozcinano tkanki miękkie, aby ocenić rodzaj zmian, po czym przeprowadzono macerację w wodzie, w celu oddzielenia tkanek miękkich. Po zakończeniu tego procesu przeprowadzono badanie morfometryczne. W opisywanym tu przypadku niewątpliwie nie doszło do mocnego zadzierzgnięcia pętlą kłusowniczą. Linka stalowa drażniła jednak skórę powodując jej zapalenie. Obrzęk zapalny spowodował, że pętla wywierając ucisk spowodowała powierzchowny uraz i zagłębiła się w skórę i tkankę podskórną. Drażnienie spowodowało zapalenie tkanki łącznej (cellulitis) oraz zapalenie okostnej (periostitis). Prawdopodobnie doszło też do wtórnego zakażenia bakteryjnego. Przewlekły stan zapalny spowodował powstanie zmian wytwórczych, manifestujących się. Podobne zmiany obserwowane są u bydła przy głębokich ranach zakażonych F. necroforum. Omawiane zmiany były niewątpliwie skutkiem procesów długotrwałych.
Prawdopodobne jest, że rozwijały się one przez kilka (3–5) miesięcy. W tym okresie żubr narażony był na długotrwały ból, którego intensywności nie sposób było zmierzyć. Dodatkowo zwierzę było upośledzone ruchowo, o czym świadczy jego wychudzenie. Nie był w stanie prawdopodobnie podążać do miejsc dokarmiania.